Dotyk interpersonalny staje si\u0119 wa\u017cnym tematem w badaniach nad zwi\u0105zkami os\u00f3b doros\u0142ych, a ostatnie badania pokazuj\u0105, \u017ce takie zachowania mog\u0105 sprzyja\u0107 lepszemu funkcjonowaniu zwi\u0105zku i indywidualnemu dobrostanowi. W niniejszym badaniu rozwa\u017cono, czy bycie przytulonym wi\u0105\u017ce si\u0119 z redukcj\u0105 zwi\u0105zanego z konfliktem spadku pozytywnego afektu i wzrostu negatywnego afektu oraz czy te zwi\u0105zki r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy kobietami i m\u0119\u017cczyznami. Z 404 doros\u0142ymi osobami przeprowadzono wywiady co noc przez 14 kolejnych dni na temat ich konflikt\u00f3w, przyjmowania u\u015bcisk\u00f3w oraz pozytywnego i negatywnego afektu. Wyniki wskazuj\u0105 na istnienie interakcji mi\u0119dzy otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w a nara\u017ceniem na konflikt, co oznacza, \u017ce otrzymanie u\u015bcisku wi\u0105za\u0142o si\u0119 z mniejszym zwi\u0105zanym z konfliktem spadkiem pozytywnego afektu i mniejszym zwi\u0105zanym z konfliktem wzrostem negatywnego afektu, gdy oceniano je jednocze\u015bnie. Otrzymanie u\u015bcisku by\u0142o r\u00f3wnie\u017c prospektywnie zwi\u0105zane z mniejszym, zwi\u0105zanym z konfliktem wzrostem negatywnego afektu nast\u0119pnego dnia, ale nie by\u0142o zwi\u0105zane z pozytywnym afektem nast\u0119pnego dnia. Zwi\u0105zki mi\u0119dzy otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w a zmianami afektu zwi\u0105zanymi z konfliktem nie r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy kobietami i m\u0119\u017cczyznami, mi\u0119dzy osobami, kt\u00f3re by\u0142y w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim lub podobnym do ma\u0142\u017ce\u0144skiego, a tymi, kt\u00f3re nie by\u0142y w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim, ani w zale\u017cno\u015bci od r\u00f3\u017cnic indywidualnych w podstawowym postrzeganym wsparciu spo\u0142ecznym. Wyniki te, cho\u0107 korelacyjne, s\u0105 zgodne z hipotez\u0105, \u017ce u\u015bciski chroni\u0105 przed szkodliwymi zmianami afektu zwi\u0105zanymi z do\u015bwiadczaniem konfliktu interpersonalnego. Om\u00f3wiono mo\u017cliwe mechanizmy, dzi\u0119ki kt\u00f3rym u\u015bciski u\u0142atwiaj\u0105 pozytywn\u0105 adaptacj\u0119 do konfliktu.<\/p>\n\n\n\n
Nieseksualny dotyk interpersonalny staje si\u0119 wa\u017cnym tematem w badaniach nad relacjami spo\u0142ecznymi os\u00f3b doros\u0142ych (przegl\u0105dy, patrz [1-3]). Dotyk interpersonalny mo\u017cna zdefiniowa\u0107 jako zachowania dotykowe (np. przytulanie i trzymanie za r\u0119k\u0119), kt\u00f3re s\u0105 wykorzystywane do komunikowania uczu\u0107 lub s\u0105 powszechnie uwa\u017cane za ich oznak\u0119 [3]. Entuzjazm dla tego tematu zwi\u0119kszaj\u0105 liczne zbie\u017cne dowody sugeruj\u0105ce, \u017ce osoby, kt\u00f3re cz\u0119\u015bciej anga\u017cuj\u0105 si\u0119 w dotyk interpersonalny, ciesz\u0105 si\u0119 lepszym zdrowiem fizycznym, psychicznym i relacyjnym (np. [4-8]). Teoretycy zaproponowali, \u017ce jedn\u0105 z kluczowych dr\u00f3g, dzi\u0119ki kt\u00f3rym dotyk interpersonalny wp\u0142ywa na dobre samopoczucie, jest pomoc w ochronie przed szkodliwymi konsekwencjami stresu psychologicznego [3].<\/p>\n\n\n\n
Teoria, \u017ce dotyk interpersonalny poprawia samopoczucie, dzia\u0142aj\u0105c jako og\u00f3lny bufor stresu, zyska\u0142a spore poparcie empiryczne. Osoby poddane r\u00f3\u017cnym eksperymentalnym zadaniom stresowym w laboratorium, kt\u00f3rym przypisano r\u00f3\u017cne manipulacje dotycz\u0105ce dotyku interpersonalnego z romantycznymi partnerami, odczuwa\u0142y mniejszy stres [9] i wykazywa\u0142y mniejsz\u0105 reaktywno\u015b\u0107 uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia [10], wydzielanie kortyzolu [11] oraz aktywacj\u0119 obszar\u00f3w m\u00f3zgu zwi\u0105zanych z zagro\u017ceniem emocjonalnym i behawioralnym [12] w por\u00f3wnaniu z osobami, kt\u00f3re nie anga\u017cowa\u0142y si\u0119 w kontakt interpersonalny ze swoimi partnerami. Ponadto, cho\u0107 znacznie mniej zbadane, efekty buforowania stresu przez dotyk interpersonalny nie wydaj\u0105 si\u0119 ogranicza\u0107 do dotyku zapewnianego przez romantycznego partnera. Na przyk\u0142ad we wspomnianym wcze\u015bniej badaniu badaj\u0105cym aktywacj\u0119 obszar\u00f3w m\u00f3zgu zwi\u0105zanych z zagro\u017ceniem [12] osoby, kt\u00f3rym przydzielono warunek dotyku z obc\u0105 osob\u0105, a nie z partnerem, wykazywa\u0142y mniejsz\u0105 aktywacj\u0119 neuron\u00f3w zwi\u0105zanych z zagro\u017ceniem podczas ekspozycji na laboratoryjny stresor.<\/p>\n\n\n\n
Cho\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 dotychczasowych bada\u0144 nad dotykiem jako buforem stresu dotyczy\u0142a stresu w szerokim uj\u0119ciu, istniej\u0105 powody, by s\u0105dzi\u0107, \u017ce dotyk mo\u017ce by\u0107 szczeg\u00f3lnie skutecznym buforem konfliktu interpersonalnego. Mo\u017cliwo\u015b\u0107 ta ma istotne potencjalne implikacje dla zdrowia i dobrego samopoczucia, poniewa\u017c konflikty z innymi lud\u017ami wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z wieloma szkodliwymi rezultatami, w tym z cierpieniem psychologicznym [13], dysregulacj\u0105 wa\u017cnych system\u00f3w fizjologicznych [14] oraz zwi\u0119kszonym ryzykiem chor\u00f3b psychicznych [15], samob\u00f3jstw [16] i chor\u00f3b fizycznych [17, 18]. Koncepcyjnie dotyk mo\u017ce chroni\u0107 przed tymi konsekwencjami poprzez promowanie szeregu pozytywnych proces\u00f3w interpersonalnych, kt\u00f3re maj\u0105 na celu komunikowanie troski i w\u0142\u0105czenia spo\u0142ecznego oraz ochron\u0119 w obliczu konfliktu [3]. W szczeg\u00f3lno\u015bci dotyk interpersonalny wi\u0105\u017ce si\u0119 z wi\u0119kszym bezpiecze\u0144stwem przywi\u0105zania, wi\u0119kszym postrzeganym wsparciem partnera, wi\u0119ksz\u0105 intymno\u015bci\u0105, wy\u017csz\u0105 satysfakcj\u0105 ze zwi\u0105zku i \u0142atwiejszym rozwi\u0105zywaniem konflikt\u00f3w [8, 9, 19, 20]. Mo\u017cliwo\u015b\u0107 uog\u00f3lnienia tych bada\u0144 jest jednak ograniczona, poniewa\u017c skupia\u0142y si\u0119 one g\u0142\u00f3wnie na roli dotyku w zwi\u0105zkach romantycznych. Co wi\u0119cej, wi\u0119kszo\u015b\u0107 bada\u0144 nad dotykiem interpersonalnym dotyczy\u0142a zachowa\u0144 bardziej zwi\u0105zanych z relacjami romantycznymi ni\u017c szerszymi relacjami spo\u0142ecznymi, takich jak trzymanie si\u0119 za r\u0119ce, g\u0142askanie po plecach, ca\u0142owanie i og\u00f3lne samoopisywanie intymno\u015bci [2]. Aby rozwi\u0105za\u0107 te problemy, skupiamy si\u0119 tutaj na u\u015bciskach – stosunkowo powszechnych zachowaniach wspieraj\u0105cych, w kt\u00f3re jednostki anga\u017cuj\u0105 si\u0119 z szerok\u0105 gam\u0105 partner\u00f3w spo\u0142ecznych – otrzymywanych przez ka\u017cdego cz\u0142onka sieci spo\u0142ecznej danej osoby.<\/p>\n\n\n\n
Innym problemem w literaturze dotycz\u0105cej dotyku interpersonalnego jest to, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 bada\u0144 dotycz\u0105cych efekt\u00f3w buforowania stresu przez dotyk koncentrowa\u0142a si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na kobietach, co sugeruje przynajmniej dorozumiane za\u0142o\u017cenie, \u017ce kobiety odnosz\u0105 wi\u0119ksze korzy\u015bci z dotyku ni\u017c m\u0119\u017cczy\u017ani. W nielicznych badaniach, kt\u00f3re dotyczy\u0142y mo\u017cliwych r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy kobietami i m\u0119\u017cczyznami, nie stwierdzono sp\u00f3jnych r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy p\u0142ciami w psychologicznych lub fizjologicznych reakcjach na dotyk (np. [7, 10, 21]). Dwa z tych bada\u0144 [7, 21] mia\u0142y jednak stosunkowo ma\u0142\u0105 liczebno\u015b\u0107 pr\u00f3by, co zmniejszy\u0142o moc pozwalaj\u0105c\u0105 na wiarygodne wykrycie r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy p\u0142ciami. Jedno z bada\u0144 [10] mia\u0142o wi\u0119ksz\u0105 pr\u00f3b\u0119, ale charakter, czas trwania i intensywno\u015b\u0107 manipulacji zastosowanej w tym badaniu utrudnia oddzielenie efekt\u00f3w samego dotyku interpersonalnego od intymnych interakcji s\u0142ownych i indukowanych uczu\u0107 romantycznych [2]. W zwi\u0105zku z tym, czy korzy\u015bci p\u0142yn\u0105ce z przytulania zale\u017c\u0105 od p\u0142ci danej osoby, pozostaje kwesti\u0105 otwart\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Przebadali\u015bmy 404 zdrowych, doros\u0142ych m\u0119\u017cczyzn i kobiet, kt\u00f3rzy ka\u017cdego wieczoru przez 14 kolejnych dni byli pytani o swoje do\u015bwiadczenia zwi\u0105zane z konfliktem spo\u0142ecznym, otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w oraz pozytywnym i negatywnym afektem. Wcze\u015bniejsza analiza tych danych [4] wykaza\u0142a, \u017ce osoby, kt\u00f3re zg\u0142osi\u0142y, \u017ce by\u0142y przytulane przez wi\u0119cej dni, by\u0142y chronione przed ryzykiem choroby zaka\u017anej zwi\u0105zanym z zg\u0142aszaniem wi\u0119kszej liczby dni konfliktu. Wyniki te odzwierciedlaj\u0105 potencjalne efekty r\u00f3\u017cnic indywidualnych w wyst\u0119powaniu konfliktu i przyjmowaniu u\u015bcisk\u00f3w. Obecne analizy koncentruj\u0105 si\u0119 na tym, jak w obr\u0119bie osoby dzienne zmiany w do\u015bwiadczeniu konfliktu i przyjmowaniu u\u015bcisk\u00f3w s\u0105 zwi\u0105zane ze zmianami pozytywnego i negatywnego afektu mierzonego tego samego dnia (wsp\u00f3\u0142bie\u017cnie), jak r\u00f3wnie\u017c nast\u0119pnego dnia (prospektywnie).<\/p>\n\n\n\n
Skupili\u015bmy si\u0119 na pozytywnym i negatywnym afekcie, poniewa\u017c uwa\u017ca si\u0119, \u017ce emocjonalna reakcja jednostki na stres jest kluczow\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105 \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 do\u015bwiadczenie stresu ze zdrowiem i samopoczuciem [22]. W licznych badaniach powi\u0105zano konflikt interpersonalny z nasileniem negatywnego afektu (np. [13, 23, 24]). Wi\u0119kszy poziom negatywnego afektu wi\u0105\u017ce si\u0119 z kolei ze zwi\u0119kszonym ryzykiem chor\u00f3b psychicznych i fizycznych [25, 26]. Konflikty wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z obni\u017ceniem poziomu pozytywnego afektu (np. [23, 24, 27]), a zmian\u0119 t\u0119 uwa\u017ca si\u0119 za czynnik zwi\u0119kszaj\u0105cy ryzyko pogorszenia stanu zdrowia i samopoczucia [28].<\/p>\n\n\n\n
W pierwszej kolejno\u015bci starali\u015bmy si\u0119 odtworzy\u0107 wyniki poprzednich bada\u0144 dotycz\u0105cych zwi\u0105zku mi\u0119dzy konfliktem a afektem. Zgodnie z tym celem przewidywali\u015bmy, \u017ce do\u015bwiadczanie konfliktu interpersonalnego b\u0119dzie zwi\u0105zane z wewn\u0105trzosobowym wzrostem negatywnego afektu i spadkiem pozytywnego afektu, ocenianych zar\u00f3wno r\u00f3wnolegle tego samego dnia, jak i prospektywnie nast\u0119pnego dnia. G\u0142\u00f3wnym celem pracy by\u0142o zbadanie, czy otrzymanie u\u015bcisku wi\u0105\u017ce si\u0119 z mniejszym stresem zwi\u0105zanym z konfliktem. W odniesieniu do tego celu postawili\u015bmy hipotez\u0119, \u017ce otrzymanie u\u015bcisku b\u0119dzie zwi\u0105zane z mniejszym wzrostem negatywnego i spadkiem pozytywnego afektu zwi\u0105zanego z konfliktem (tj. interakcja konflikt \u00d7 u\u015bcisk). Wreszcie, badali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c, czy m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 pod wzgl\u0119dem stopnia, w jakim u\u015bciski wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z mniejszymi zmianami afektu zwi\u0105zanymi z konfliktem (tj. interakcja konflikt \u00d7 u\u015bcisk \u00d7 p\u0142e\u0107).<\/p>\n\n\n\n
Dane do tego projektu zosta\u0142y zaczerpni\u0119te z dw\u00f3ch archiwalnych bada\u0144 viral-challenge przeprowadzonych przez nasz\u0105 grup\u0119. Oba badania przebiega\u0142y wed\u0142ug podobnego protoko\u0142u. Procedury te obejmowa\u0142y badanie fizyczne, ocen\u0119 kwestionariuszow\u0105 danych demograficznych oraz dwa tygodnie wieczornych wywiad\u00f3w telefonicznych oceniaj\u0105cych codzienne interakcje interpersonalne, przytulanie i afekt. W obu badaniach zastosowano te procedury, a nast\u0119pnie wystawiono uczestnik\u00f3w na dzia\u0142anie wirusa przezi\u0119bienia; dane przedstawione tutaj s\u0105 obserwacyjne i pochodz\u0105 ze zmiennych zebranych podczas badania podstawowego (przed ekspozycj\u0105 na wirus). Dzi\u0119ki wsparciu NIH dane te i informacje pomocnicze s\u0105 dost\u0119pne online na stronie Common Cold Project (www.commoncoldproject.com). Dwa badania uwzgl\u0119dnione w tym artykule to Pittsburgh Mind-Body Center Study (PMBC; N = 193), przeprowadzone w latach 2000-2004; oraz Pittsburgh Cold Study 3 (PCS3; N = 213), przeprowadzone w latach 2007-2011. Chocia\u017c na stronie internetowej Common Cold Project znajduj\u0105 si\u0119 trzy badania z codziennym wywiadem, tylko PMBC i PCS3 zawiera\u0142y pytania dotycz\u0105ce przytulania.<\/p>\n\n\n\n
Ochotnicy do obu bada\u0144 byli rekrutowani z wi\u0119kszego obszaru Pittsburgha, PA, za po\u015brednictwem og\u0142osze\u0144 w gazetach i plakat\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych. Aby m\u00f3c wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w badaniu, osoby bior\u0105ce udzia\u0142 w PMBC musia\u0142y mie\u0107 od 21 do 55 lat; osoby bior\u0105ce udzia\u0142 w PCS3 musia\u0142y mie\u0107 od 18 do 55 lat. Dodatkowo, wszyscy uczestnicy musieli by\u0107 w „dobrym stanie zdrowia”, okre\u015blonym na podstawie wywiadu lekarskiego i badania fizykalnego przeprowadzonego przez lekarza. „Dobry og\u00f3lny stan zdrowia” zosta\u0142 zdefiniowany jako brak historii choroby psychiatrycznej, powa\u017cnej operacji nosa lub otologii, astmy lub choroby sercowo-naczyniowej; posiadanie normalnych profili klinicznych z analizy moczu i pomiar\u00f3w chemii krwi; nie bycie seropozytywnym dla HIV; i nie przyjmowanie regularnych lek\u00f3w innych ni\u017c doustne \u015brodki antykoncepcyjne. Osoby nie kwalifikowa\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do udzia\u0142u w badaniu, je\u015bli by\u0142y w ci\u0105\u017cy lub karmi\u0105ce. Wszyscy uczestnicy wyrazili pisemn\u0105 \u015bwiadom\u0105 zgod\u0119 i otrzymali honorarium w wysoko\u015bci 800 dolar\u00f3w (PMBC) lub 1000 dolar\u00f3w (PCS3) za udzia\u0142 w badaniach macierzystych. Instytucjonalne rady przegl\u0105dowe na Uniwersytecie Carnegie Mellon i Uniwersytecie w Pittsburgu zatwierdzi\u0142y oba badania.<\/p>\n\n\n\n
W sumie 406 os\u00f3b uko\u0144czy\u0142o PMBC i PCS3. Dw\u00f3ch uczestnik\u00f3w z PMBC zosta\u0142o wykluczonych z przedstawionych tu analiz z powodu brakuj\u0105cych danych dotycz\u0105cych zmiennych, co da\u0142o ostateczn\u0105 \u0142\u0105czn\u0105 wielko\u015b\u0107 pr\u00f3by wynosz\u0105c\u0105 404 osoby. Korzystaj\u0105c z oprogramowania G*Power [29], oszacowali\u015bmy, \u017ce ta wielko\u015b\u0107 pr\u00f3by zapewnia 98,96% mocy do wykrycia standaryzowanej wielko\u015bci efektu r = .21, typowej wielko\u015bci efektu stwierdzanej w psychologii spo\u0142ecznej [30]. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce ta analiza mocy oparta jest na pr\u00f3bie 404 os\u00f3b i nie uwzgl\u0119dnia powtarzanych pomiar\u00f3w w obr\u0119bie osoby, co daje \u0142\u0105cznie 5,622 osobodni obserwacji. W zwi\u0105zku z tym, ten szacunek mocy jest prawdopodobnie niedostatecznie reprezentatywny dla rzeczywistej mocy statystycznej w tym badaniu. Uczestnicy mieli \u015brednio 33,45 lat (SD = 10,50) i uko\u0144czyli 13,92 lat szko\u0142y (SD = 2,05). W\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w by\u0142o 217 (54%) m\u0119\u017cczyzn i 187 (46%) kobiet. Dwie\u015bcie czterdzie\u015bci osiem os\u00f3b (61%) zidentyfikowa\u0142o si\u0119 jako Biali, podczas gdy 156 os\u00f3b (39%) zidentyfikowa\u0142o si\u0119 jako nie-Biali (130 ze 156 nie-Bia\u0142ych os\u00f3b zidentyfikowa\u0142o si\u0119 jako Czarni). Dziewi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu o\u015bmiu uczestnik\u00f3w (24%) zg\u0142osi\u0142o, \u017ce s\u0105 obecnie w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim lub podobnym. Pe\u0142ne informacje opisowe dotycz\u0105ce pr\u00f3by mo\u017cna znale\u017a\u0107 w tabeli 1.<\/p>\n\n\n\n
Tabela 1
Statystyki opisowe dla po\u0142\u0105czonych pr\u00f3bek pittsburgh mind body center i pittsburgh cold study 3 (N = 404).
Zmienne oceniane na poziomie podstawowym N Zakres \u015arednia (SD)
Uczestnicy Centrum Mind Body w Pittsburghu 191
Uczestnicy badania Pittsburgh Cold Study 3 213
Uczestnicy p\u0142ci m\u0119skiej 217
Kobiety 187
Uczestnicy rasy bia\u0142ej 248
Uczestnicy nie-biali 156
Uczestnicy b\u0119d\u0105cy obecnie w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim 98
Uczestnicy nieb\u0119d\u0105cy obecnie w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim 306
Wiek (lata) 18-55 33,45 (10,50)
Poziom wykszta\u0142cenia (lata) 10-20 13,92 (2,05)
Spostrzegane wsparcie spo\u0142eczne 6-36 29,21 (5,57)
Zmienne oceniane codziennie
Afekt pozytywny 2,71-24,00 14,72 (4,21)
Afekt negatywny 0,00-16,79 3,00 (2,76)
Interakcje spo\u0142eczne na dzie\u0144 0,07-14,29 3,54 (1,90)
Dni z konfliktem interpersonalnym 0-12 1,93 (2,09)
Dni, w kt\u00f3rych uczestnicy otrzymali u\u015bcisk 0-14 8,66 (4,74)<\/p>\n\n\n\n
Procedury
Po przeprowadzeniu wywiadu przesiewowego i badania fizykalnego osoby, kt\u00f3re kwalifikowa\u0142y si\u0119 do udzia\u0142u w badaniu, zosta\u0142y do niego w\u0142\u0105czone. Nast\u0119pnie wype\u0142niali kwestionariusze wyj\u015bciowe dotycz\u0105ce danych demograficznych i postrzeganego wsparcia spo\u0142ecznego. Po up\u0142ywie od jednego do trzech tygodni od sesji wst\u0119pnej, z uczestnikami przeprowadzano wywiady telefoniczne ka\u017cdego wieczoru, mniej wi\u0119cej o tej samej porze, przez 14 kolejnych dni. Ka\u017cdy wieczorny wywiad zawiera\u0142 pytania dotycz\u0105ce aktywno\u015bci spo\u0142ecznej i partner\u00f3w, do\u015bwiadcze\u0144 zwi\u0105zanych z konfliktami interpersonalnymi, tego, czy uczestnicy zostali przytuleni, oraz nastroju uczestnik\u00f3w w danym dniu. W sumie by\u0142o 5,622 osobodni obserwacji dost\u0119pnych do analizy (404 uczestnik\u00f3w \u00d7 14 dni obserwacji – 34 brakuj\u0105ce dni wywiadu).<\/p>\n\n\n\n
Pomiary
Partnerzy spo\u0142eczni, konflikty i u\u015bciski Podczas ka\u017cdego codziennego wywiadu telefonicznego uczestnicy byli pytani, czy anga\u017cowali si\u0119 w ka\u017cdy z pi\u0119ciu r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w aktywno\u015bci z innymi lud\u017ami w ci\u0105gu oko\u0142o 24 godzin od poprzedniego wywiadu. Poproszono ich r\u00f3wnie\u017c o podanie inicja\u0142\u00f3w os\u00f3b, z kt\u00f3rymi wchodzili w interakcje, aby umo\u017cliwi\u0107 \u015bledzenie unikalnych interakcji interpersonalnych. Pi\u0119\u0107 kategorii to: jedzenie (np. posi\u0142ek, deser lub fili\u017canka kawy), zaj\u0119cia rekreacyjne w domu (np. ogl\u0105danie telewizji, czytanie, granie w gry), zaj\u0119cia rekreacyjne poza domem (np. p\u00f3j\u015bcie do kina, na imprez\u0119 sportow\u0105, na spacer lub wycieczk\u0119), prace wok\u00f3\u0142 domu (np. prace w ogrodzie, prace remontowe, sprz\u0105tanie, pranie, prace papierkowe) oraz sprawy rodzinne lub osobiste (np. zakupy spo\u017cywcze, wizyta u lekarza, zabieranie dzieci). Poza tymi pi\u0119cioma czynno\u015bciami, uczestnikom zadano r\u00f3wnie\u017c dwa szersze pytania dotycz\u0105ce interakcji spo\u0142ecznych zachodz\u0105cych w innych domenach, nieobj\u0119tych pi\u0119cioma pytaniami szczeg\u00f3\u0142owymi, w tym w pracy, szkole i organizacjach (skrypty wywiad\u00f3w s\u0105 dost\u0119pne na stronie https:\/\/www.cmu.edu\/common-cold-project\/measures-by-study\/daily-interviews\/index.html). Te siedem pyta\u0144 wykorzystano do obliczenia ca\u0142kowitej liczby unikalnych os\u00f3b, z kt\u00f3rymi poszczeg\u00f3lne osoby wchodzi\u0142y w interakcje ka\u017cdego dnia, do wykorzystania jako zmienna kontrolna. Uczestnicy byli r\u00f3wnie\u017c pytani ka\u017cdego wieczoru, czy do\u015bwiadczyli jakiegokolwiek napi\u0119cia interpersonalnego lub konfliktu od czasu wywiadu z poprzedniego dnia (0 = „nie”, 1 = „tak”) oraz czy kto\u015b ich przytuli\u0142 od czasu wywiadu z poprzedniego dnia (0 = „nie”, 1 = „tak”).<\/p>\n\n\n\n
Codzienny pozytywny i negatywny afekt W ka\u017cdy z 14 wieczor\u00f3w wywiadu uczestnicy byli proszeni o ocen\u0119 stopnia, w jakim r\u00f3\u017cne przymiotniki okre\u015blaj\u0105ce nastr\u00f3j opisywa\u0142y ich samopoczucie od momentu obudzenia si\u0119 tego ranka. Ocena nastroju obejmowa\u0142a trzy sk\u0142adniki pozytywnego afektu i trzy sk\u0142adniki negatywnego afektu. Przymiotniki nastroju pochodzi\u0142y z wcze\u015bniejszej analizy czynnikowej [31] i by\u0142y wykorzystywane w innych badaniach naszej grupy do tworzenia z\u0142o\u017conych wska\u017anik\u00f3w pozytywnego i negatywnego afektu (np. [32, 33]). Oceny poszczeg\u00f3lnych przymiotnik\u00f3w nastroju dokonywano na 5-punktowej skali od 0 = „w og\u00f3le si\u0119 tak dzi\u015b nie czu\u0142em” do 4 = „czu\u0142em si\u0119 tak dzi\u015b bardzo”. Do pozytywnych stan\u00f3w nastroju zaliczano spok\u00f3j („spokojny” i „na luzie”), dobre samopoczucie („szcz\u0119\u015bliwy” i „weso\u0142y”) oraz wigor („pe\u0142en energii” i „\u017cywy”). Negatywne stany nastroju obejmowa\u0142y gniew („wrogi” i „z\u0142y”), niepok\u00f3j („na kraw\u0119dzi” i „napi\u0119ty”) oraz depresj\u0119 („smutny” i „nieszcz\u0119\u015bliwy”). Dzienna zmienna z\u0142o\u017cona afektu pozytywnego zosta\u0142a utworzona poprzez u\u015brednienie wynik\u00f3w skal spokoju, dobrego samopoczucia i wigoru. Wewn\u0119trzna sp\u00f3jno\u015b\u0107 dla 14 zmiennych codziennego pozytywnego afektu by\u0142a dobra (warto\u015bci \u03b1 Cronbacha waha\u0142y si\u0119 od 0,83 do 0,90). Zmienna z\u0142o\u017cona dotycz\u0105ca codziennego negatywnego afektu zosta\u0142a utworzona przez u\u015brednienie wynik\u00f3w skal l\u0119ku, depresji i gniewu. Sp\u00f3jno\u015b\u0107 wewn\u0119trzna dla 14 zmiennych codziennego negatywnego afektu by\u0142a r\u00f3wnie\u017c dobra (warto\u015bci \u03b1 Cronbacha waha\u0142y si\u0119 od 0,85 do 0,90). Wyniki dotycz\u0105ce pozytywnego i negatywnego afektu by\u0142y odwrotnie powi\u0105zane w ci\u0105gu 14 dni wywiadu, a korelacje w ci\u0105gu dnia waha\u0142y si\u0119 od r = -0,357, p < .001, do r = -0,486, p < .001.
U\u017cyli\u015bmy r\u00f3wnie\u017c pakietu oprogramowania Mplus [34] do przeprowadzenia eksploracyjnej analizy czynnikowej (EFA) 12 przymiotnik\u00f3w nastroju, uwzgl\u0119dniaj\u0105cej wielopoziomowe grupowanie wewn\u0105trzosobowe w danych. Ta EFA zosta\u0142a przeprowadzona przy u\u017cyciu estymatora WLSMV (weighted least square mean and variance adjusted), funkcji \u0142\u0105cz\u0105cej probit i rotacji sko\u015bnej Geomin. Nast\u0119pnie u\u017cyli\u015bmy pakietu R nFactors [35, 36] do przeprowadzenia analizy r\u00f3wnoleg\u0142ej [37] z 10 000 wygenerowanych losowych macierzy korelacji, aby okre\u015bli\u0107 liczb\u0119 czynnik\u00f3w do zatrzymania z EFA. Zachowali\u015bmy dwa czynniki z przyk\u0142adowymi warto\u015bciami w\u0142asnymi wi\u0119kszymi ni\u017c 95 percentyl warto\u015bci w\u0142asnych wygenerowanych w analizie r\u00f3wnoleg\u0142ej (patrz S1 Fig dla wykresu przyk\u0142adowych warto\u015bci w\u0142asnych wraz z 95 percentylem warto\u015bci w\u0142asnych uzyskanych z analizy r\u00f3wnoleg\u0142ej). Zgodnie z naszym podej\u015bciem do tworzenia z\u0142o\u017conych wska\u017anik\u00f3w pozytywnego i negatywnego afektu, sze\u015b\u0107 pozycji nastroju o pozytywnej warto\u015bci obci\u0105\u017ca\u0142o jeden czynnik „pozytywnego afektu”, a sze\u015b\u0107 pozycji nastroju o negatywnej warto\u015bci obci\u0105\u017ca\u0142o drugi czynnik „negatywnego afektu”. Te czynniki pozytywnego i negatywnego afektu by\u0142y ujemnie skorelowane, r = -0,288, p < .001. Dwuwarto\u015bciowe korelacje mi\u0119dzy 14-dniowymi \u015brednimi sze\u015bciu ocenianych stan\u00f3w nastroju mo\u017cna znale\u017a\u0107 w tabeli S1. Obci\u0105\u017cenia czynnikowe dla dw\u00f3ch czynnik\u00f3w przedstawiono w tabeli S2.<\/p>\n\n\n\n
Podstawowe postrzegane wsparcie spo\u0142eczne W celu zbadania, czy indywidualne r\u00f3\u017cnice w postrzeganym wsparciu spo\u0142ecznym odpowiadaj\u0105 za obserwowane wyniki, oceniali\u015bmy wsparcie na poziomie podstawowym badania (nie stosowano codziennych pomiar\u00f3w postrzeganego wsparcia, dlatego nie mo\u017cna by\u0142o zbada\u0107 zwi\u0105zk\u00f3w mi\u0119dzyosobniczych z postrzeganym wsparciem). Wsparcie mierzono za pomoc\u0105 12-itemowej wersji Listy Oceny Wsparcia Interpersonalnego (ISEL [38]). ISEL-12 (dost\u0119pny online pod adresem http:\/\/www.psy.cmu.edu\/~scohen\/ISEL12.html) ocenia dost\u0119pno\u015b\u0107 os\u00f3b, z kt\u00f3rymi uczestnicy mog\u0105 rozmawia\u0107 o problemach, mog\u0105 sp\u0119dza\u0107 czas robi\u0105c z nimi r\u00f3\u017cne rzeczy i mog\u0105 liczy\u0107 na pomoc materialn\u0105 w razie potrzeby. Odpowiedzi na poszczeg\u00f3lne pozycje udzielano na 5-punktowej skali od 0 = „zdecydowanie fa\u0142szywe” do 4 = „zdecydowanie prawdziwe”. Pozycje negatywne wskazuj\u0105ce na niskie wsparcie by\u0142y najpierw odwrotnie kodowane, a nast\u0119pnie obliczano ca\u0142kowite postrzegane wsparcie spo\u0142eczne, sumuj\u0105c 12 pozycji. Sp\u00f3jno\u015b\u0107 wewn\u0119trzna skali by\u0142a dobra (\u03b1 Cronbacha = 0,82). Podstawowe postrzegane wsparcie by\u0142o pozytywnie zwi\u0105zane z proporcj\u0105 dni wywiadu, w kt\u00f3rych osoby zg\u0142asza\u0142y otrzymywanie przytulania, r = .330, p < .001, ale nie z proporcj\u0105 dni wywiadu, w kt\u00f3rych osoby zg\u0142asza\u0142y do\u015bwiadczanie konfliktu, r = -0,035, p = .484.
Zmienne kontrolne Pi\u0119\u0107 demograficznych zmiennych kontrolnych, uwzgl\u0119dnionych we wszystkich analizach, zebrano podczas podstawowej sesji przesiewowej. Zmienne te to wiek (w latach), p\u0142e\u0107 (m\u0119\u017cczyzna lub kobieta), rasa (kodowana jako bia\u0142a lub nie-bia\u0142a ze wzgl\u0119du na niewielk\u0105 liczb\u0119 reprezentowanych grup rasowych innych ni\u017c czarna), stan cywilny (kodowany jako bycie obecnie \u017conatym lub \u017cyj\u0105cym w zwi\u0105zku podobnym do ma\u0142\u017ce\u0144stwa lub nie bycie obecnie \u017conatym lub \u017cyj\u0105cym w zwi\u0105zku podobnym do ma\u0142\u017ce\u0144stwa) oraz wykszta\u0142cenie (liczba lat uko\u0144czonej szko\u0142y). We wszystkich analizach uwzgl\u0119dniono r\u00f3wnie\u017c dodatkowy zmienny mi\u0119dzyprzedmiotowy wskazuj\u0105cy, czy uczestnik by\u0142 w PMBC czy w PCS3. Ponadto, aby wykluczy\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107, \u017ce jakiekolwiek zaobserwowane zwi\u0105zki pomi\u0119dzy nastrojem, konfliktem i otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w wynika\u0142y z tego, \u017ce konflikt i otrzymywanie u\u015bcisk\u00f3w by\u0142y jedynie wska\u017anikiem wi\u0119kszej liczby kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych, we wszystkich analizach uwzgl\u0119dniono r\u00f3wnie\u017c zmienn\u0105 wewn\u0105trzosobow\u0105 wskazuj\u0105c\u0105 na ca\u0142kowit\u0105 liczb\u0119 interakcji spo\u0142ecznych, kt\u00f3re osoby zg\u0142asza\u0142y ka\u017cdego dnia. Dodatkowo, obliczono \u015bredni\u0105 liczb\u0119 kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych oraz \u015brednie poziomy pozytywnego i negatywnego afektu w ci\u0105gu 14 dni wywiadu i w\u0142\u0105czono je jako zmienne mi\u0119dzyosobnicze do wszystkich modeli.<\/p>\n\n\n\n
Analizy danych
U\u017cyli\u015bmy pakietu oprogramowania HLM 7.03 [39] do oceny serii dwupoziomowych modeli wielopoziomowych badaj\u0105cych zmiany w obr\u0119bie osoby w negatywnym lub pozytywnym afekcie podczas 14-dniowego okresu wywiadu jako funkcji otrzymywania u\u015bcisk\u00f3w, do\u015bwiadczania konfliktu oraz interakcji mi\u0119dzy otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w a do\u015bwiadczaniem konfliktu. Rozwa\u017cali\u015bmy r\u00f3wnoczesne zwi\u0105zki mi\u0119dzy u\u015bciskami, konfliktami i negatywnym lub pozytywnym afektem mierzonym tego samego dnia. Rozwa\u017cali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c prospektywne, op\u00f3\u017anione zwi\u0105zki mi\u0119dzy u\u015bciskami i konfliktami ocenianymi tego samego dnia a (szcz\u0105tkowymi) zmianami negatywnego i pozytywnego afektu z tego dnia na nast\u0119pny. Wreszcie, aby sprawdzi\u0107, czy afekt mo\u017ce poprzedza\u0107 zmiany w konfliktach i u\u015bciskach, zbadali\u015bmy prospektywne op\u00f3\u017anione zwi\u0105zki mi\u0119dzy pozytywnym i negatywnym afektem tego samego dnia i (rezydualne) zmiany prawdopodobie\u0144stwa otrzymania u\u015bcisku lub do\u015bwiadczenia konfliktu nast\u0119pnego dnia.<\/p>\n\n\n\n
We wszystkich modelach zmiany w obr\u0119bie osoby w zakresie pozytywnego lub negatywnego afektu tego samego dnia lub nast\u0119pnego dnia by\u0142y wst\u0119pnie przewidywane na poziomie 1 przez to, czy uczestnicy otrzymali przytulenie lub do\u015bwiadczyli konfliktu (w opisie naszych analiz i raportowaniu wynik\u00f3w u\u017cywamy terminu „przewidywa\u0107” w konwencjonalnym sensie statystycznym, a nie po to, by sugerowa\u0107, \u017ce wykazujemy mechanizm przyczynowy w tym badaniu obserwacyjnym). Analiza ta pozwoli\u0142a nam najpierw oceni\u0107 niezale\u017cne zwi\u0105zki mi\u0119dzy u\u015bciskami i afektem oraz konfliktami i afektem (tj. nie uwarunkowane interakcj\u0105 mi\u0119dzy u\u015bciskami i konfliktami). Nast\u0119pnie, aby sprawdzi\u0107, czy istnieje interakcja mi\u0119dzy u\u015bciskami i konfliktami w przewidywaniu afektu, dodali\u015bmy do modelu termin poziom-1 u\u015bcisk \u00d7 konflikt. Aby zbada\u0107, w jakim stopniu wszelkie zwi\u0105zki mi\u0119dzy u\u015bciskami, konfliktami i afektem by\u0142y przede wszystkim wynikiem u\u015bcisk\u00f3w otrzymywanych przez osoby b\u0119d\u0105ce w zwi\u0105zku ma\u0142\u017ce\u0144skim lub w zwi\u0105zku zbli\u017conym do ma\u0142\u017ce\u0144skiego, w kolejnych modelach oceniali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c, czy stan cywilny wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142 z otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w i nara\u017ceniem na konflikt w przewidywaniu afektu. W tym celu do modelu testuj\u0105cego interakcj\u0119 u\u015bcisk \u00d7 konflikt dodali\u015bmy warunki dla stanu cywilnego \u00d7 u\u015bcisk, stanu cywilnego \u00d7 konflikt oraz stanu cywilnego \u00d7 u\u015bcisk \u00d7 konflikt. Dodatkowo, aby zbada\u0107, w jakim stopniu wszelkie zwi\u0105zki mi\u0119dzy u\u015bciskami, konfliktami i afektem zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione przez indywidualne r\u00f3\u017cnice w podstawowym postrzeganym wsparciu spo\u0142ecznym, przeprowadzili\u015bmy oddzielne analizy obejmuj\u0105ce warunki modelu dla wsparcia, wsparcia \u00d7 u\u015bcisku, wsparcia \u00d7 konfliktu oraz wsparcia \u00d7 u\u015bcisku \u00d7 konfliktu.<\/p>\n\n\n\n
Nast\u0119pnie w osobnych modelach badali\u015bmy, czy indywidualne r\u00f3\u017cnice p\u0142ci wsp\u00f3\u0142dzia\u0142aj\u0105 z otrzymywaniem u\u015bcisk\u00f3w i nara\u017ceniem na konflikt w przewidywaniu afektu. W tym celu najpierw badali\u015bmy interakcje mi\u0119dzy p\u0142ci\u0105 a otrzymaniem u\u015bcisku oraz mi\u0119dzy p\u0142ci\u0105 a nara\u017ceniem na konflikt. Nast\u0119pnie, aby sprawdzi\u0107, czy istnieje interakcja mi\u0119dzy p\u0142ci\u0105, u\u015bciskami i konfliktami w przewidywaniu afektu, dodali\u015bmy do modelu warunki u\u015bcisk \u00d7 konflikt oraz p\u0142e\u0107 \u00d7 u\u015bcisk \u00d7 konflikt.<\/p>\n\n\n\n
We wszystkich modelach uwzgl\u0119dnili\u015bmy zmienn\u0105 w obr\u0119bie przedmiotu, okre\u015blaj\u0105c\u0105 liczb\u0119 interakcji spo\u0142ecznych, kt\u00f3re uczestnicy zg\u0142osili w danym dniu, jako kowariancj\u0119 o \u015bredniej osobowej wy\u015brodkowanej na poziomie 1. Dodatkowo, w modelach przewiduj\u0105cych otrzymanie u\u015bcisku nast\u0119pnego dnia lub nara\u017cenie na konflikt na podstawie afektu z dnia poprzedniego, uwzgl\u0119dnili\u015bmy zmienne wewn\u0105trzosobnicze dla otrzymania u\u015bcisku poprzedniego dnia i nara\u017cenia na konflikt. Wszystkie modele zawiera\u0142y r\u00f3wnie\u017c losowy warunek przechodni i losowe warunki nachylenia dla wszystkich zmiennych poziomu 1. Dostosowali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c wszystkie modele do indywidualnych r\u00f3\u017cnic w wieku, p\u0142ci, rasie, stanie cywilnym, wykszta\u0142ceniu, studiach, \u015bredniej liczbie partner\u00f3w spo\u0142ecznych, z kt\u00f3rymi wchodzono w interakcje przez 14 dni, \u015bredniego pozytywnego afektu przez 14 dni i \u015bredniego negatywnego afektu przez 14 dni na poziomie 2. Wszystkie zmienne na poziomie 2 zosta\u0142y wypo\u015brodkowane (dyskusja na temat logiki wypo\u015brodkowywania zmiennych binarnych znajduje si\u0119 w [40-42]). Jedynym wyj\u0105tkiem by\u0142a p\u0142e\u0107, kt\u00f3ra nie zosta\u0142a wy\u015brodkowana (0 = kobieta, 1 = m\u0119\u017cczyzna). W prospektywnych modelach op\u00f3\u017anionych dodatkowo uwzgl\u0119dnili\u015bmy dwie zmienne o \u015bredniej centrowanej, wskazuj\u0105ce na pozytywne i negatywne wyniki afektu z poprzedniego dnia na poziomie 1 (tj. niezale\u017cnie od tego, czy przewidywany by\u0142 negatywny czy pozytywny afekt z nast\u0119pnego dnia, zar\u00f3wno pozytywny, jak i negatywny afekt z poprzedniego dnia by\u0142y jednocze\u015bnie korygowane).<\/p>\n\n\n\n
Wszystkie modele zosta\u0142y oszacowane przy u\u017cyciu ograniczonego maksymalnego prawdopodobie\u0144stwa. Wnioski dotycz\u0105ce efekt\u00f3w sta\u0142ych by\u0142y oparte na solidnych szacunkach b\u0142\u0119d\u00f3w standardowych. Istotne interakcje by\u0142y badane przy u\u017cyciu wcze\u015bniej opisanych metod [43]. Dla ci\u0105g\u0142ych zmiennych wynikowych, przedstawiamy niestandaryzowane wsp\u00f3\u0142czynniki regresji modelu wielopoziomowego (\u03b2) dla sta\u0142ych efekt\u00f3w. Dla binarnych zmiennych wynikowych, przedstawiamy wsp\u00f3\u0142czynniki szans (OR) dla efekt\u00f3w sta\u0142ych. Dla istotnych interakcji, przedstawiamy niestandaryzowane wsp\u00f3\u0142czynniki regresji (b) dla prostych zboczy. Zg\u0142aszamy dwuogonowe warto\u015bci p i 95% przedzia\u0142y ufno\u015bci (CI95) dla wszystkich analiz. Wreszcie, uzyskali\u015bmy szacunki wielko\u015bci efektu modelu wielopoziomowego (d) przy u\u017cyciu wcze\u015bniej opisanych metod [44].<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dotyk interpersonalny staje si\u0119 wa\u017cnym tematem w badaniach nad zwi\u0105zkami os\u00f3b doros\u0142ych, a ostatnie badania pokazuj\u0105, \u017ce takie zachowania mog\u0105 sprzyja\u0107 lepszemu funkcjonowaniu zwi\u0105zku i indywidualnemu dobrostanowi. W niniejszym badaniu rozwa\u017cono, czy bycie przytulonym wi\u0105\u017ce si\u0119 z redukcj\u0105 zwi\u0105zanego z konfliktem spadku pozytywnego afektu i wzrostu negatywnego afektu oraz czy te zwi\u0105zki r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":459,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"tdm_status":"","tdm_grid_status":"","footnotes":""},"categories":[56],"tags":[],"class_list":{"0":"post-433","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-badania"},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/433","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=433"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/433\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":434,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/433\/revisions\/434"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/459"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=433"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=433"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.swiatdotyku.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=433"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}